full screen background image

Ευρωπαϊκή Ένωση

Από το 1999, η Ευρωπαϊκή Ένωση υλοποιεί το Πρόγραμμα για τους Δείκτες Υγείας της Ευρωπαϊκής Κοινότητας (European Community Health Indicators, E.C.H.I.), ένα πρόγραμμα ανάπτυξης δεικτών για την παρακολούθηση της υγείας στην Ε.Ε., με συντονιστή το Εθνικό Κέντρο για την Έρευνα και Ανάπτυξη της Ευημερίας και της Υγείας στη Φιλανδία και με μετόχους από όλα τα κράτη-μέλη της Ε.Ε., στα πλαίσια του Προγράμματος Παρακολούθησης της Υγείας (Health Monitoring Project, H.M.P.).

Οι δραστηριότητες του H.M.P. διεξάγονται σε τρεις άξονες:

  • Καθιέρωση κοινοτικών δεικτών υγείας
  • Ανάπτυξη ενός κοινοτικού δικτύου διάχυσης των δεδομένων για την υγεία
  • Διενέργεια αναλύσεων και εκθέσεων

Η επιλογή δεικτών διενεργείται με γνώμονα, αφ’ ενός, το πολιτικό ενδιαφέρον και, αφ’ ετέρου, τις υφιστάμενες δυνατότητες ως προς το τι μπορεί να μετρηθεί. Για την επιλογή του συνόλου των δεικτών υγείας, η Ε.Ε. εφάρμοσε τα ακόλουθα κριτήρια:

  • Περιεκτικότητα: Το σύνολο των δεικτών θα πρέπει να καλύπτει όλες τις πτυχές του τομέα της δημόσιας υγείας
  • Κάλυψη των αναγκών των χρηστών: Το σύνολο των δεικτών θα πρέπει να καλύπτει τις κύριες προτεραιότητες της Επιτροπής και των κρατών-μελών για τις πολιτικές για τη δημόσια υγεία
  • Καινοτομία: Η επιλογή των δεικτών πρέπει να διενεργείται όχι μόνο με γνώμονα τα δεδομένα, αλλά και να αναδεικνύει ανάγκες ανάπτυξης
  • Αξιοποίηση υφιστάμενης σχετικής τεχνογνωσίας: Κατά τον προσδιορισμό των δεικτών, πρέπει να αξιοποιούνται κατά το δυνατόν οι προσπάθειες διεθνών οργανισμών στον καθορισμό δεικτών και μεταβλητών
  • Χρήση προγράμματος παρακολούθησης της υγείας και των αποτελεσμάτων του προγράμματος δημόσιας υγείας: Τα αποτελέσματα των διαφόρων έργων θα πρέπει να περιλαμβάνονται στα δεδομένα, εφόσον είναι κατάλληλα


Ευρωπαϊκοί Δείκτες Ψυχικής Υγείας

Το σύστημα δεικτών για την ψυχική υγεία που διαμορφώθηκε στα πλαίσια του εν λόγω προγράμματος προτείνεται ως ένας οδηγός του ελάχιστου αριθμού δεδομένων που απαιτούνται για την παρακαλούθηση της ψυχικής υγείας της κοινότητας, προκειμένου να αξιοποιηθούν μελλοντικά σε ένα ενιαίο σύστημα παρακολούθησης.

Στα πλαίσια του περιεκτικού αυτού συστήματος, ο προσδιορισμός των δεικτών διενεργήθηκε σε συμφωνία με τις ακόλουθες αρχές:
  • Οι επιλεγμένοι δείκτες ψυχικής υγείας πρέπει να περιγράφουν το πλήρες φάσμα τόσο των πολλαπλών διαστάσεων της ψυχικής υγείας, όσο και των διαπροσωπικών και κοινωνικών τους προϋποθέσεων και επιπτώσεων (συσχετιζόμενοι παράγοντες)
  • Το σύστημα δεικτών πρέπει να παρουσιάζει ευαισθησία στην αλλαγή που λαμβάνει χώρα μέσα στο χρόνο, καθώς και στις πολιτισμικές διαφορές
  • Οι δείκτες πρέπει να καλύπτουν όλο το φάσμα των δράσεων ψυχικής υγείας
  • Το σύστημα δεικτών ψυχικής υγείας θα πρέπει να είναι ενσωματωμένο σε ένα ευρύτερο περιεκτικό σύστημα παρακολούθησης της υγείας της κοινότητας. Οι δείκτες πρέπει να παρέχουν συγκρίσιμα και αξιόπιστα δεδομένα για την ψυχική υγεία των κρατών-μελών και να βασίζονται, κατά το δυνατόν, σε στοιχεία που ήδη συλλέγονται σε επίπεδο ρουτίνας στα κράτη-μέλη
  • Το σύστημα δεικτών θα πρέπει να ενημερώνει το σχεδιασμό και τη λήψη αποφάσεων σε επίπεδο πολιτικής
  • Το σύστημα θα πρέπει να λαμβάνει υπόψη τη θεώρηση των ίδιων των ληπτών ψυχικής υγείας


Πρόγραμμα Παρακολούθησης των Δεικτών Υγείας της Ευρωπαϊκής Κοινότητας

Το Πρόγραμμα Παρακολούθησης των Δεικτών Υγείας της Ευρωπαϊκής Κοινότητας (European Community Health Indicators Monitoring, E.C.H.I.M.) είναι ένα τριετές σχέδιο για την ανάπτυξη και εφαρμογή δεικτών υγείας και παρακολούθησης της υγείας στην Ε.Ε. και όλα τα κράτη-μέλη της.

Ο γενικός στόχος του E.C.H.I.M. είναι να εδραιώσει και να επεκτείνει το σύστημα δεικτών του Προγράμματος E.C.H.I. προς ένα βιώσιμο σύστημα παρακολούθησης της υγείας στην Ευρώπη. Η έμφαση δίνεται στη συλλογή και διάδοση συγκρίσιμων στοιχείων και πληροφοριών για την υγεία, με βάση τον κατάλογο του E.C.H.I.

Ειδικοί στοίχοι του προγράμματος είναι οι ακόλουθοι:

  • Να βελτιώσει, να καταγράψει και να διατηρήσει τους δείκτες του E.C.H.I.
  • Να αναπτύξει κατευθυντήριες γραμμές και συγκεκριμένα ανά κράτος-μέλος σχέδια, για την εφαρμογή του καταλόγου των δεικτών του E.C.H.I. σε επίπεδο εθνικό, περιφερειακό και ευρωπαϊκό
  • Να εφαρμόσει τον κατάλογο των δεικτών E.C.H.I. στα κράτη-μέλη και να επιτύχει μια ικανοποιητική κάλυψη
  • Να συστήσει και να διατηρήσει ένα δίκτυο εθνικών εμπειρογνωμόνων για την παρακολούθηση των δεικτών του E.C.H.I. και τη συλλογή των απαιτούμενων δεδομένων
  • Να χαρτογραφήσει, να σχεδιάσει και να ελέγξει τη ροή των δεδομένων μεταξύ των κρατών-μελών και να διαμορφώσει ένα μηχανισμό κεντρικής παρακολούθησής τους
  • Να παρουσιάσει τα δεδομένα για την υγεία με βάση τον κατάλογο E.C.H.I.
  • Να παράγει την πρώτη κοινή ανάλυση και έκθεση σχετικά με τα δεδομένα που βασίζονται στους δείκτες E.C.H.I.


Πρόγραμμα MINDFUL

Το πρόγραμμα MINDFUL (Mental Health Information and Determinants for the European Level) ήταν ένα διετές έργο (2004-2006), το οποίο στόχευε στη βελτίωση των πληροφοριακών συστημάτων  για την ψυχική υγεία στην Ε.Ε., στη βάση προηγούμενων σχετικών εργασιών και διευρύνοντας το πεδίο εφαρμογής των συστημάτων παρακολούθησης ψυχικής υγείας, προκειμένου να καλύπτει όχι μόνο την ψυχοπαθολογία, αλλά και την ψυχική υγεία και την προαγωγή και πρόληψή της. Βασικός σκοπός της εργασίας αυτής ήταν η διαμόρφωση ενός ολοκληρωμένου συστήματος ικανού να υποστηρίζει την κατάλληλη και συνετή χάραξη πολιτικής που βασίζεται σε αξιόπιστες και συγκρίσιμες πληροφορίες.

Ειδικοί στόχοι του προγράμματος ήταν οι ακόλουθοι:

  • Η τελειοποίηση των άμεσα διαθέσιμων δεικτών με στόχο την εναρμόνιση της χρήσης τους σε όλα τα κράτη-μέλη
  • Η πραγματοποίηση ανάλυσης των καθοριστικών για την ψυχική υγεία και την ψυχική νόσο παραγόντων
  • Η διενέργεια έρευνας σχετικά με τα συστήματα παρακολούθησης της ψυχικής υγείας στα νέα κράτη-μέλη
  • Η ανάπτυξη ενός συστήματος για την παρακολούθηση του αντίκτυπου των πολιτικών και των προγραμμάτων προαγωγής της ψυχικής υγείας

Το βασικό προϊόν του προγράμματος συνίστατο στη διατύπωση πρότασης για ένα περιεκτικό πληροφοριακό σύστημα ψυχικής υγείας στην Ευρώπη.